YÜKSEK ENFLASYON HİÇ BU KADAR UZUN SÜRE DEVAM EDER Mİ?
Maalesef uzun yıllardır ülkemizde enflasyon bir türlü düşmüyor. Hiçbir ülke yoktur ki; bu kadar uzun bir süre yüksek enflasyonla yaşasın. Ya da yaşamaya mahkum edilsin. Şimdi gelelim enflasyonun ne anlama geldiğine; Enflasyon, ekonomideki mal ve hizmetlerin fiyatlarındaki genel ve sürekli artış durumudur. Diğer bir ifadeyle, genel fiyat düzeyinin sürekli olarak artması ve paranın değerini kaybetmesidir. Tıpkı ülkemizde olduğu gibi. Çünkü ne hikmetse ülkemizde enflasyon bir türlü düşmüyor ve fiyatlar maalesef sürekli olarak artıyor. Sanki yüksek enflasyon kaderimiz oldu artık.
Peki, Ülkemizde Enflasyon Neden Düşmüyor ?
Son yıllarda paramız sürekli olarak değer kaybediyor. Kaybetmeye de devam ediyor. Bununla birlikte sürekli olarak ithal hammadde, ithal ürünler ve ithal mal fiyatları da artıyor. Bu durum maliyet enflasyonuna neden olmaktadır. Ülkemiz, özellikle enerji, akaryakıt, ara mal, tahıl ve bakliyat ürünleri alanında, ayrıca bir çok sanayi alanında kullanılan hammadde olarak dışa bağımlıdır. Yani kısacası; ülkemiz, ithalata bağımlı hale gelmiştir.
Ülkemizde Enflasyon Niçin Yükseliyor ?
Ülkemizde enflasyonun yükselmesinde önemli rol oynayan birçok unsur var. Bunlardan en önemlileri ; yüksek enerji fiyatları, yüksek akaryakıt fiyatları, yüksek doğalgaz fiyatları, yüksek işçilik, yüksek maliyetler ve yüksek hammadde fiyatları... Ayrıca döviz kurundaki yükselişler, para arzındaki genişleme. En önemlisi de mali disiplin sorunları enflasyonun yükselmesinde büyük bir rol oynamaktadır. Ayrıca piyasadaki para miktarının mal ve hizmet miktarından hızlı artması durumu var; Para Arzı...
Küresel Emtia ve Akaryakıt Fiyatlarındaki Artışlar Doğrudan İç Piyasaya Yansıyor
O yüzden de ülkemizde enflasyonun düşürülmesi hiç de kolay değildir. Çünkü enflasyonun düşmesini istemeyen ve enflasyondan beslenen kişiler ve kuruluşlar var. Çünkü bu kişilerin ve grupların tuzu kuru. Bir de enflasyonu gizleyen bir kuruluş var; TÜİK... TÜİK, resmen enflasyonu gizliyor.
Üretim Girdilerinin Düşürülmesi Gerekiyor
Ülkemizde enflasyonun yükselmesine neden olan temel unsurlardan birisi de ; yalnızca bir tek ürünün piyasadaki fiyatının artması değil, tüm ürünlerin, mal ve hizmetlerin fiyatlarının artmasıdır. Nitekim tüm ürünlerin, mal ve hizmetlerin bir defaya mahsus değil, sürekli olarak fiyat artışları enflasyonun yükselmesini tetikleyen en büyük etkendir. Farkındaysanız eğer, ülkemizde uzun zamandır hiçbir ürünün, hiçbir hizmetin ve hiçbir malın fiyatı bir türlü düşmüyor. Bilakis A'dan Z'ye kadar her şeyin fiyatı sürekli olarak artıyor. O yüzden de üretim girdi maliyetlerinin düşürülmesi gerekiyor. Özellikle de; akaryakıt, enerji, ulaşım, hizmet, işçilik, kira gibi girdiler enflasyonun yükselmesine neden olmaktadır.
Resmen Paramız Pul Oldu
Hal böyle olunca da; Vatandaşlarımızın satın alma gücü de azalıyor. Çünkü Enflasyon yükseldikçe paramızın değeride azalıyor. Paramızın değeri azalınca da, vatandaşlarımız aynı parayla daha az ürün, daha az hizmet ve daha az mal satın alabiliyor. Zaten son yıllarda yüksek enflasyon yüzünden cebimizdeki para pul oldu gitti. Olmaya da devam ediyor. Bakalım nereye kadar...
Beklentiler ve Güven Unsurları
Uzun yıllardır ülkemizde yaşanan yüksek enflasyon maalesef ülkemizde kalıcı bir hale geldi. Hatta vatandaşlarımız enflasyonun düşürülecegine bile inancı kalmadı. O yüzden de insanlar, yüksek enflasyonla yaşamayı alışkanlık haline getirdi diyebiliriz.
Bir de Savaş Belası Var
Doğal olarak savaşlar ülkemizin ekonomisine büyük zarar veriyor. Yani savaşlar ekonomimize çok büyük bir etki ediyor. Savaş nedeniyle enerji ve petrol fiyatlarındaki artışlar ülkemizdeki enflasyonun yükselmesinde büyük bir rol oynamaktadır. Petrol, enerji ve doğalgazdaki yaşanan fiyat artışları ülkemizin ekonomisine büyük bir zarar vererek, enflasyonu birkaç puan yukarı çekiyor. Bununla birlikte enerji, petrol ve doğalgazdaki fiyat artışları maliyetleri arttırdığı için dış ticaret açığını ve doğal olarak da döviz ihtiyacını arttırıyor.
Üretimi Bıraktık, Tamamen Tüketici Konumuna Geldik
Yukarıda ifade ettiğimiz gibi; girdi maliyetlerinin yüksek olması nedeniyle üreticilerimiz üretim yapmaktan vazgeçmek zorunda kaldı. O yüzden de mal ve ürün fiyatları sürekli olarak artıyor. İş te biz buna maliyet enflasyonu diyoruz. Bir de madalyonun öteki yüzü var; yapılan üretimler yeterli olmadığı için, insanların ihtiyacını karşılayamıyor. Yani talep çok ama arz yeterli gelmiyor; Talep Enflasyonu...
Şimdi Gelelim Hükümet Kanadına
Her defasında enflasyonun düşürülmesi için yoğun çalışmalar yapıldığını ifade eden Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, enflasyonun düşürülememisinin ve enflasyondaki sapmanın atalet ve endekslemeden, ayrıca Orta Doğu'da devam eden savaşlardan kaynaklandığını belirtiyor. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, " Bu sene enflasyon, savaş etkisini arındırın çok büyük ihtimalle yüzde 20-22 arası bir noktada olurdu" diye ifade ediyor.
Önümüzdeki Süreçte Eşel Mobil Sistemi Sonlandırılacaktır
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, ifade ediyor ama savaş halinde olan ülkelerin bile enflasyon oranı ülkemizden daha düşüktür. Eşel Mobil Sistemine de değinen Mehmet Şimşek, bu sistem sayesinde mazotta ciddi bir vergiden feragat edildiğini ifade ediyor. Gerçi Eşel Mobil Sistemi uygulaması gelecek yıl ki bütçe planlamasında yer almayacaktır.
Maalesef çalışan kesim, memur ve emekliler sürekli olarak artan fiyatlar karşısında eziliyor.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, " Çalışanlara en az enflasyon artışı kadar artış verdik, vermeye devam edeceğiz " diyor, ama bu artışlar vatandaşlarımıza yetmiyor ki. Vatandaşlarımızın insan gibi yaşaması için, giderlerini karşılaması için aldığı maaşlar yetmiyor. Çünkü vatandaşlarımızın aldığı maaşlar yerinde sayarken, satın aldıkları ürünlerin, malların ve hizmetlerin fiyatları sürekli olarak artıyor. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'in önce bunu görmesi ve bunu idrak etmesi gerekiyor.
Saygılarımla!
Ayhan Yalçın
Gazeteci, Yazar, Stratejist, Köşe Yazarı , Yorumcu, Şair, İşletmeci, Satış Pazarlama Uzmanı, Eğitimci, Danışman, Genel Müdür, CEO, Eski Siyasetçi, 2019 seçimlerinde Kandıra Belediye Başkan Aday Adayı, Sivil Toplum Lideri. (Yalnızca Haddimi Bilirim)
