Rahmân ve Rahîm olan Allah’ın adıyla. Hamd, âlemlerin Rabbi Allah’a; salât ve selâm Efendimiz Hz. Muhammed’in, Âl-i Abâ’sının, Ehl-i Beyti’nin ve Ashâbı’nın üzerine olsun.
***
“Nasıl olsa iyilik yapar kurtulurum'' yanılgısı
İslam’da “Ben her türlü kötülüğü ve haksızlığı yapayım, sonra nasıl olsa bir iyilik yapar veya bir hacca gider kendimi kurtarırım” mantığı yoktur.
***
Kuyu başındaki kadın
Bu konu, sahih hadislerde geçen ve çok anlatılan bir hikâyedir:
Bahsedilen hikaye, İslam geleneğinde çok bilinen ve sahih hadislerde geçen "susuz köpeğe su veren günahkar kadın" kıssasıdır
Fıkra gibi görünen ama düşündüren bu hikâye, dinde makbul olanın şekilcilikten çok samimiyet ve iyi niyet üzerine kurulu olduğunu özetler.
***
Urfalı hocanın vaazı
Şanlıurfa’da bir hocamız, bu kıssayı günümüze uyarlayıp kendine has ve iğneli mizahıyla vaazında anlatmış.
— Aha ey cemaat, ebi dinleyin hele!
Zamanın birinde, o evvelki devirlerde fena bir gâri varmış.
Gâri dediysem, her türlü herzeyi yiyen, günahgârın tekiymiş.
Bir gün bu gâri çölde gidergân, bahhımış ki bir guyu başında bahtsız bir köpek var.
Heyvan susuzluğgdan öliydi öliydi;
Tili pabuç gader dışarı çıhmış, nâçar gahmış.
Bu gâri acımış heyvana.
Çıharmış ayağındaki gunderesini, salmış guyunun içine, çekmiş suyu, getirmiş o fıgâra köpeğe içirmiş.
Allah Teâlâ da bu gârinin o merhametini begenmiş,
Oni affetmiş, doğru cennetlik etmiş.
Şimdi buriya gader her şey gözel, her şey eyi…
Amma velakin, biz ne ediyig?
Biz diyişig ki:
“Yahu biz de dunyada ne gader halt varsa edeg, her turlu gunahı işliyeg.
Sonra gurtulmag için gederig çölde bir guyu ararız, sevabına bir köpek sularız, evelallah biz de gurtuluruz!”
Degil mi?
Ula hoooop!
Durun hele!
Önce gettik çöle, bi guyiyi arayacaz;
aha guyiyi de bulduh diyeg…
Amma velakin gettik, bir de bahhıdıh ki guyunun başında susuzluğgdan ölen köpek yohhh!
Ee, köpek yohsa şimdi biz ne halt edeceg?!
Ula ebi,
şimdi hepiniz melül melül yüzüme bahıp diyişiniz ki:
“Yahu hoca, madem durum bu gader vahim,
Madem bu işin şakası yoh…
Ee, biz mahşer günü o gader günahın, o gader herzenin içinden paçayı nasıl gurtaracağız?!”
Aha, gurtarmanın yolu bellidir,
Eyi dinleyin:
Önce o yetim malından elinizi çekeğsiniz.
Başgasının hakkını yiyip sonra cami önünde fıgâra gibi ağlamağgla paça gurtulmaz.
Gideğsin, o canını yaktığın adamı bulacağgsın;
“Ebi, ben bir eşşeklik ettim, gel hakkını helal et” diyeğsin.
O “tamam” demese, yukarısı da “tamam” demiyi .''
Her zaman Tövbe kapısı açık, ama fırsatçılığa kapalı!
Hikâyede anlatıldığı gibi tövbe kapısı her zaman açıktır; ancak bu kapı fırsatçılık kapısı değildir.
Kur’an-ı Kerim, günah işlemeyi planlayıp son dakikada bir iyilikle yırtacağını sananların aslında kendilerini kandırdığını bildirir:
“Münafıklar, Allah’ı aldatmaya çalışırlar. Halbuki Allah, onların bu oyunlarını başlarına geçirecektir…” (Nisâ, 142)
***
Bilerek ve planlayarak günaha devam edenin tövbesi
“Yoksa kötülükleri yapıp yapıp da nihayet ölüm kendilerine geldiği zaman, ‘Ben şimdi tövbe ettim’ diyenlerin tövbesi makbul değildir…” (Nisâ, 18)
Günahta ısrar edenin tövbesi kabul edilmez. :
“Günah işlemeye devam ettiği halde diliyle istiğfar eden (‘Allah’ım beni affet’ diyen) kişi, Rabbi ile alay eden kimse gibidir.” (1)
***
Şeytanın “Allah affeder” tuzağı
Şeytanın insanı en çok düşürdüğü tuzak, “Sen günahı işle, Allah nasıl olsa çok merhametlidir, affeder” algısıdır. Ayet bu konuda sert bir uyarı yapar:
“…Sakın dünya hayatı sizi aldatmasın ve o aldatıcı (şeytan), Allah’ın affına güvendirerek sizi aldatmasın.” (Lokmân, 33)
***
Gerçek müflis kimdir?
Peygamber Efendimiz (s.a.v.), dünyada ibadet edip aynı zamanda kul hakkı yiyenlerin ahiretteki acı akıbetini “müflis” (iflas eden) benzetmesiyle çok net anlatmıştır:
“Ümmetimden müflis o kişidir ki kıyamet günü namaz, oruç ve zekâtla gelir. Fakat şuna sövmüş, buna iftira atmış, şunun malını yemiş, bunun kanını dökmüş ve şunu dövmüştür. Sonra onun iyiliklerinden alınıp hak sahiplerine verilir. Eğer üzerindeki haklar ödenmeden iyilikleri tükenirse, hak sahiplerinin günahları alınır ve onun üzerine yüklenir. Sonra da cehenneme atılır.” (2)
Bu hadis, “Ben parayı çalayım, yolsuzluk yapayım, sonra cami yaptırır, hacca gider kurtulurum” diyenlerin ahirette tamamen iflas edeceğinin en büyük delilidir.
***
Dua
Ey kalpleri evirip çeviren, mülkün tek sahibi olan Yüce Allah’ım! Bizleri nefsimizin eline, dünyanın geçici heveslerine ve şeytanın “Allah affeder” aldatmacalarına bırakma.
Bizi günaha, harama, kul hakkına dalıp da iş işten geçtikten sonra heybesi boş bir şekilde pişmanlık gözyaşları döken bedbahtlardan eyleme.
Ya Rabbi! Kalbimizi rızana sabitle, ayaklarımızı dinin üzere sabit kıl.
Bizleri her ne pahasına olursa olsun haktan, adaletten, doğruluktan ve helal lokmadan ayırma.
Bize dünyada da ahirette de iyilik, güzellik ve afiyet ihsan eyle.
Bizleri, tüyü bitmemiş yetimin hakkıyla, mazlumun ahıyla huzuruna çıkmaktan muhafaza eyle.
Şüphesiz sen tövbeleri çokça kabul eden, merhametlilerin en merhametlisisin. Dualarımızı kabul eyle Allah’ım. Âmin.
Cesim ZEYDANLI
30/10/ 2026 ANKARA
Gâri: kadın
Guyi / guyu: kuyu
Herze yemek: halt etmek, günah işlemek
Bahhımış: bakmış
Gunderes: kundura, ayakkabı
Fıgâra: fukara, zavallı
Doğru cennetlik: doğrudan cennete giden
Diyişig / diyig: diyoruz
Kaynakça
(1) İbn Ebi’d-Dünya
(2) Müslim, Birr, 59
Not: Kaynak gösterilmeden izinsiz kullanılamaz. 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu uyarınca eser sahibi, telif hakkı kapsamında manevi ve mali haklara sahiptir.
